Por David BM
El jarro de agua fría llegó esta semana: el Gobierno Vasco ha emitido un informe desfavorable a la tramitación de la Iniciativa Legislativa Popular (ILP) para complementar las pensiones mínimas hasta el Salario Mínimo Interprofesional (SMI).
La propuesta, impulsada por el Movimiento de Pensionistas de Euskal Herria (MPHE), contaba con el respaldo de 145.000 firmas, todas las centrales sindicales y cientos de colectivos feministas y sociales. Ahora, ni siquiera será admitida a trámite en el Parlamento Vasco.
Los pensionistas denuncian un “doble engaño”: primero, porque el informe no es jurídico, como se prometió, sino “un texto político sin rigor”; segundo, porque tras meses de movilización se les cierra la puerta a la participación ciudadana.
El Gobierno se escuda en la Renta de Garantía de Ingresos (RGI), pero el MPHE recuerda que desde 2019 no cubre el 100% del SMI y apenas alcanza a 15.000 pensionistas de los 90.000 en situación precaria, la mayoría mujeres.
Además, acusan al Ejecutivo de “dejación flagrante de competencias”, pues el Estatuto permite crear un Sistema Vasco de Complemento de Pensiones, algo certificado por los Servicios Jurídicos del Parlamento. “Dicen que no hay recursos, mientras reparten millones a grandes empresas”, critican.
El movimiento anuncia que el próximo 8 de septiembre volverán las concentraciones y se harán públicas nuevas movilizaciones en todo Hego Euskal Herria.
Hedabideen bidez Eusko Jaurlaritzak Gizarte Segurantzaren gutxieneko pentsioak lanbide arteko gutxieneko soldataraino osatzeko Herri Ekimen Legegilea izapidetzearen aurkako txostena egin duela jakin ondoren, EHPM-K hau ADIERAZTEN DUGU:
Eusko Jaurlaritzaren kontrako txosten horrekin, gobernuaren jarrerari buruz ditugun itxaropen txarrenak betetzen ari dira, eta bi aldiz engainatuta sentitzen gara. Lehenik eta behin, uztailaren 17ko bileran esan zitzaigun bezala, txosten juridikoa izan beharrean, aurkezten zaigun txostena inolako zehaztasunik eta daturik gabeko txosten politikoa delako, Pentsiodunen Mugimenduak HELrekin batera iazko irailean aurkeztutako txostenarekin bat ez datorrena. Bigarrenik, herriaren parte-hartze politikorako bide bat eskaini zaigulako, EKren 23. artikuluak eta EAk, era guztietako ahaleginak eta prozedura nekeza eta garestia eskatu eta erakunde sindikal guztien, ehunka erakunde sozial eta feministaren eta 145.000 sinadura baino gehiagoren babesa sustatu dutenak, orain ekimenari KARPETAZOA eman nahi diote, izapidetzeko onartzeko eta Eusko Legebiltzarrean eztabaidatzeko eskubidea ere ukatuz.
Eusko Jaurlaritzak agerian utzi du demokrazia eta justizia soziala indartzeari buruzko diskurtsoak propaganda hutsa baino ez direla. Izan ere, txosten hori ez dator bat eskumen propioa duen legegintzako herri-ekimen bat izapidetu eta eztabaidatu ahal izatearekin, emakumeekin izandako bidegabekeria historiko bati erantzuten dio, eta adinekook independentzia eta nahikotasun ekonomikoa izateko beharrari.
Eusko Jaurlaritzak esan du pentsiodunen babesa Diru-sarrerak Bermatzeko Errentak bermatzen duela 2008tik, baina ez du esan jasotzaile independente batentzat lanbide arteko gutxieneko soldataren % 100 zen berme hori 2019an baliogabetu zela, gastu sozialak murrizteko politiken barruan. Eusko Jaurlaritzak esan du ezin dela banakako osagarririk onartu bizikidetza- unitatearen diru-sarrerak kontuan hartu gabe, baina ez du esan aurrezki-politika horren ondorioz pentsio txikienak dituzten emakumeek ezkontideen edo izatezko bikoteen mende egon behar dutenik. Pentsiodun bakoitzak bere bizikidetza-harremanak alde batera utzita errenta nahikoa izateko duen eskubidea aldarrikatzen dugu, Gizarte Eskubideen Europako Zutabeak, Europako Gutun Sozialaren edo Europako Parlamentuaren 2002ko uztaileko Ebazpenaren 13. artikulua.
DSBEa adin aktiboan dauden pertsonentzat diseinatu eta pentsatuta dago, laneratzea sustatzeko, eta porrot egin du pentsiodunei dagokienez; izan ere, uneren batean lortutako 15.000 hartzaileko gehienekoa duintasunez bizitzeko diru-sarrerarik ez duten 90.000 pentsiodunen % 16 da, gehienak emakumeak. Kontua ez delako soilik pentsiodunen pobrezia eta gizarte-bazterkeria saihestea, baizik eta oinarrizko gastuei aurre egitea ahalbidetuko dieten nahikotasun-diru-sarrerak bermatzea, besteak beste, elikadurari, osasunari eta etxebizitzari.
Eusko Jaurlaritzak dio pentsioak osatzea Estatuari dagokiola, baina horrek esan nahi du Autonomia Estatutuan aurreikusitako eskumen baten utzikeria nabarmena dela, hau da, PENTSIOAK OSATZEKO EUSKAL SISTEMA sortzea, Zerbitzu Juridikoek eta Eusko Legebiltzarreko Mahaiak ziurtatu zuten bezala. Gainera, onartezina da pentsiodun prekarioenentzat baliabide ekonomikorik ez dagoela esatea, enpresa handientzat itzuli beharrik gabeko ehunka milioi euro banatzen diren bitartean.
Agerikoa dirudi EAJk eta PSE-EEk herritarren parte-hartzearen aurkako harrapaketa hori ahalik eta azkarren burutzea erabaki dutela. Pentsiodunen mugimenduak ez du etsiko eta erantzungo dugu. Hilaren 8an, berrabiarazten ditugun kontzentrazioetan, antolatzen ari garen mobilizazioen berri emango dugu.
