Por David BM
La tarde del martes 30 de abril, frente a la sede de Metro Bilbao, se congregaron decenas de personas convocadas por los colectivos “Bilbo-Palestina Herri Ekimena” y “Nodo BDZ-Bizkaia” para denunciar públicamente la adjudicación del contrato de vigilancia de las instalaciones y material móvil del tramo Lutxana-Plentzia a la empresa I-SEC Aviation Security S.L., filial directa de una firma israelí con fuertes vínculos con el aparato militar del Estado de Israel.
Desde los altavoces y pancartas hasta los volantes repartidos entre las personas usuarias, la denuncia fue clara: la contratación de I-SEC “blanquea un genocidio reconocido por organismos internacionales”. Así lo afirmaba una usuaria del metro en uno de los folletos distribuidos durante la protesta:
“Como usuaria del metro, me ofende enormemente haberme enterado de que se ha contratado a una empresa israelí para realizar trabajos de seguridad en las instalaciones del METRO BILBAO. Creo que su imagen queda seriamente dañada, blanqueando un genocidio reconocido por los Organismos Internacionales.”
La adjudicación a esta empresa —por dos años, a partir del 1 de mayo de 2025— fue concedida a pesar de que I-SEC Aviation Security S.L. es una filial de ICTS International, con sede en Israel y fundada en 1982 por exmiembros del Shin Bet (Servicio de Seguridad General israelí) y antiguos agentes de seguridad de la aerolínea israelí El Al.
Actualmente, su director general es Rom Shaked, abogado israelí y exmilitar de alto rango en la Unidad 8200 de Inteligencia Militar de las Fuerzas de Defensa de Israel, una unidad conocida por su papel central en la recolección de datos y vigilancia masiva tanto dentro como fuera de Palestina.
Una empresa con historial cuestionable
La elección de esta empresa no solo genera incomodidad por su origen y vínculos militares. También, en el ámbito laboral, diferentes sindicatos han denunciado a I-SEC por vulnerar sistemáticamente derechos laborales y atacar la libertad sindical. Ha sido contratada por el Gobierno Vasco en múltiples servicios públicos, desde la vigilancia de puertos como Ondarroa o Bermeo, hasta centros de salud mental en Zaldibar, Zamudio o el hospital de Uribe, e incluso aeropuertos como Loiu, Foronda y Hondarribia.
Para los colectivos convocantes, el contrato de Metro Bilbao no es un hecho aislado, sino parte de una larga cadena de colaboraciones institucionales con empresas directamente ligadas a la ocupación, apartheid y genocidio del pueblo palestino.
“Las instituciones vascas tienen que cortar todas las relaciones con empresas y representantes de Israel”, exigen desde Bilbo-Palestina Herri Ekimena y Nodo BDZ-Bizkaia. “No podemos tolerar que nuestro dinero vaya a parar a compañías cómplices de crímenes de guerra mediante contrataciones y adjudicaciones de cualquier tipo.”
Una conexión incómoda
El contexto no podría ser más grave. Desde octubre de 2023, la ofensiva israelí sobre Gaza ha provocado más de 35.000 muertes, cientos de miles de desplazamientos forzosos y la destrucción sistemática de hospitales, escuelas y viviendas. El asedio, reconocido por expertos como genocidio, continúa impunemente con la complicidad de gobiernos occidentales.
En este marco, la sociedad civil palestina —representada por más de 170 organizaciones— lanzó en 2005 un llamamiento global a favor de la campaña BDS (Boicot, Desinversión y Sanciones), inspirada en el movimiento internacional contra el apartheid sudafricano. Una de sus herramientas clave es el boicot a empresas israelíes que colaboran en la ocupación y la represión, como I-SEC.
Desde los colectivos vascos se denuncia que este tipo de contrataciones consolidan una imagen falsa de Israel como democracia occidental “normalizada”, mientras se ocultan décadas de limpieza étnica, apartheid y violaciones flagrantes del Derecho Internacional.
“Frente a este blanqueamiento de la barbarie no podemos permanecer impasibles. Mucho menos, colaborar con ello”, concluyeron durante la concentración.
Metro Bilbaok Israelgo segurtasun-enpresa bat kontratatu duela eta, berriro ere aldarrikatzen dugu Israeli boikota egiten jarraitu beharra dagoela, Palestinako gizarte zibilak behin eta berriro eskatu duen bezala, are gehiago estatu sionistak Gazan genozidioa egiten eta Zisjordanian eskubideak etengabe urratzen jarraitzen duen testuinguru honetan.
Egiaztatutako errealitate horri jaramonik egin gabe, Metro Bilbaok Lutxana-Plentzia zatian bere instalazioak eta material mugikorra zaintzeko zerbitzua adjudikatu dio I-SEC Aviation Security S.L. enpresari, 2 urterako eta 2025eko maiatzaren 1etik aurrera.I-SEC Aviation Security enpresa ICTS International konpainiaren filial nagusietako bat da. ICTS International-en jarduera nagusia segurtasunaren arloko produktuak, aholkularitza eta zerbitzuak dira. 1982an sortu zen, ShinBet Israelgo Segurtasun Zerbitzu Orokorreko kide ohi batzuen eta Israel Airlines konpainiako segurtasun agente batzuen eskutik.
2022ko urtarrilaren 1etik aurrera, I-SEC enpresako zuzendari nagusia Rom Shaked abokatu israeldarra da. Esperientzia handia du Israelgo Armadan, zehazki Inteligentzia Militarreko 8200 Unitatean (Israelgo Defentsa Indarretako unitaterik handiena), non Inteligentziako Analista Taldearen burua izan zen 2019ko otsailetik 2022ko urtarrilera arte.
I-SEC enpresaren jokabideari dagokionez, salaketa ugari jaso ditu sindikatuen aldetik, askatasun sindikalaren kontra aritzeagatik eta langileen eskubideak urratzeagatik. 2020an Eusko Jaurlaritzak enpresa horren zerbitzuak kontratatu zituen Ondarroako, Lekeitioko, Mundakako eta Bermeoko portuetako segurtasunerako eta zaintzarako. 2023an Bizkaiko Osasun Mentaleko Sareko Uribe eta Ajuriagerra zentroetako zaintza eta segurtasun zerbitzuak adjudikatu zizkion (2024ra arte), eta Zamudioko eta Zaldibarko ospitaleetako segurtasunaz ere arduratu da. Gainera, 2023az geroztik, segurtasun zerbitzuak egiten ditu Loiuko, Forondako eta Hondarribiko aireportuetan.
Beraz, Metro Bilbaok egin berri duen azken kontratazio horretaz gain, salatu nahi dugu Eusko Jaurlaritzak berak ere behin baino gehiagotan kontratatu duela enpresa hori. Israelgo Armadan eta Inteligentzia Zerbitzuetan aritutako hainbat kidek sortutako enpresa izanik, ukaezina da inplikazio zuzena daukala Israelek Gazan eta Palestina osoan egindako eraso militarretan.
Horren aurrean, euskal instituzioek Israelgo enpresekin eta ordezkariekin dituzten harreman guztiak eten behar dituztela aldarrikatzen dugu, mota guztietakoak (akademikoak, kulturalak, kirolaren arlokoak, armagintzakoak…). Euskal herritarrok ezin dugu onartu gure dirua Israelen politika genozidaren konplize diren enpresa eta erakundeetara bideratzea ezein arlotako kontratazio, lankidetza edo adjudikazioen bidez.
1948az geroztik, Palestinako herria Israelek ezarritako okupazio, garbiketa etniko eta apartheid erregimen gogor batean bizi da. Denbora horretan guztian, Israelek NBEren ebazpen guztiak urratu ditu, Nazioarteko Zuzenbidea etengabe urratzen dela azpimarratuz. Palestinarrek egunero pairatzen dituzte giza eskubideen urraketa larriak eta Estatu okupatzailearen errepresio sistematikoa. Gainera, azken urte eta erdi honetan Gazan genozidio ikaragarria pairatzen ari dira Israelen aldetik, eta horren ondorioak izugarriak izaten ari dira (heriotza eta sarraskia, gosea, gaixotasunak, etxebizitzen, eskolen, ospitaleen eta denetariko azpiegituren suntsiketa masiboa…), eta Estatu sionista Zisjordaniaren aurkako erasoaldia ere gogortzen ari da.
Euskal jendartearen gehiengoak ez du inola ere babesten Israel, AEBetako eta Europako gobernuen konplizitatearekin, egiten ari den genozidioa. Ez du sarraski horren konplize izan nahi, eta horretarako tresnak ditugu.2005ean, 170 erakunde palestinar baino gehiagok dei egin zioten nazioarteari Israelgo apartheid erregimenari boikota egiteko, desinbertsioa egiteko eta zigorrak ezartzeko, Israelek Nazioarteko Zuzenbidea bete arte. Horrela, Hegoafrikako apartheidaren kasuan hain emaitza onak eman zituen nazioarteko presioa errepikatzea eskatzen zen.Nazioartean BDS (Boikota, Desinbertsioa eta Zigorra) izenez ezagutzen den kanpaina honek «herrialde normal» baten irudia sendotzeko (mendebaldeko demokrazia gisa) Israelen estrategia boikotatzeko beharra azpimarratzen du, herri palestinarraren mendetasun krudela kontuan hartu gabe. Palestinako genozidioa, okupazioa eta apartheida geldiarazi behar ditugu.
Normaltasunaren zuritze horren aurrean ezin gara zirkinik egin gabe egon, eta are gutxiago horretan lagundu. Horregatik, besteak beste, uko egin behar zaio basakerian inplikatutako enpresekin lankidetzan aritzeari eta Israelekin harreman guztiak mozteari.
Kolaborazio berri honen aurrean, jakinarazi nahi dizuegu “Bilbo-Palestina Herri Ekimena” eta “Nodo BDZ-Bizkaia” elkarteok mobilizazioa aktibatzea erabaki dugula, egoera hori salatzeko eta Metro Bilbaok Palestinaren kontrako proiektu sionistarekiko duen konplizitatea agerian uzteko.
Desmond Tutu artzapezpiku hegoafrikarrak gogorarazi zuen bezala: «Injustizia egoeretan neutrala bazara, zapaltzailearen aldea aukeratu duzu».
