Por David BM
En plena plaza Unamuno de Bilbao, decenas de jóvenes representantes de gaztetxes y asambleas juveniles de Euskal Herria comparecieron esta tarde para denunciar una realidad tan vieja como silenciada: la criminalización sistemática y la represión policial que sufren por defender espacios autogestionados y al margen de las instituciones. La gota que ha colmado el vaso: el violento desalojo del gaztetxe Etxarri II.
“El 3 de abril, centenares de personas se acercaron a defender Etxarri II y se toparon con una respuesta policial digna de película distópica: decenas de heridas, cuatro detenciones y una persona hospitalizada tras recibir un disparo de pelota de foam”, explicaron desde la convocatoria. A esto se suma un hecho que muchos medios han ignorado: “un joven fue apaleado dentro de una furgoneta de la Ertzaintza”.
Los gaztetxes denuncian que esta violencia institucional no es casual, sino estructural. “La policía no está para proteger, sino para reprimir la voluntad revolucionaria de la juventud trabajadora”, afirman. Y no es un caso aislado: gaztetxes como Kiñu y Matrailu están en riesgo de desalojo, en Durango ya hay juicios, y en Bidasoa se imponen multas por participar en okupaciones. Un patrón claro de hostigamiento.
Pero también hay victorias: en Burlata lograron mantener un espacio y en Gernika recuperaron su gaztetxe. “Esto demuestra que la lucha merece la pena”, recalcaron. Y, más allá de la resistencia puntual, quieren destacar lo evidente: “existe una red real de solidaridad entre gaztetxes, una red viva que hay que cuidar y fortalecer”.
Porque, dicen, el contexto político no pinta bien. “Nos están empujando hacia una deriva reaccionaria, con precariedad, mensajes racistas y sexistas, y un aumento del riesgo de guerra por la avaricia de los mandatarios europeos”, denunciaron. En este panorama, los gaztetxes ofrecen justo lo contrario: espacios de aprendizaje, reflexión crítica, organización colectiva y apoyo mutuo.
No es casualidad, añaden, que los gaztetxes molesten tanto a ciertos políticos. “Algunos quieren eliminarlos a golpe de porra, otros los toleran solo si sirven a sus intereses electorales. Mientras tanto, las leyes antiokupación, las reformas del Código Penal y la criminalización mediática hacen el trabajo sucio de vaciar de contenido estos espacios”.
Por eso, desde la plaza Unamuno lanzaron un mensaje claro y rotundo: “Los gaztetxes no son un problema, son parte de la solución”. Y con ese espíritu concluyeron su intervención: “Hacemos un llamamiento a la juventud trabajadora de Euskal Herria: acercaos a los gaztetxes, organizaos, defendedlos. ¡Gaztetxeak aurrera!”
Jasandako kriminalizazio eta errepresio polizialaren salaketa
Hasteko, gogor salatu nahi dugu Gaztetxeak defendatzeagatik jasan dugun kriminalizazio eta errepresio poliziala. Horren guztiaren adibide garbia izanik Etxarri II gaztetxearen desalojoa. Izan ere, desalojo egunean babesa erakustera gerturatu ziren ehunka lagunen aurka gogor oldartu zen polizia, horrela, dozenaka zauritu nahiz identifikatu, lau atxilotu eta pilotakada batekin ospitaleratu bat izanik. Hori gutxi ez, eta ertzaintzak furgoi barruan bortizki gazte bat jipoitu zuen.
Beste behin ere argi geratu da: polizia gazte langileon aurkako estatuaren erreminta zapaltzailea da, bere funtzioa gure borondate iraultzailea zapaltzea da, eta gazte langileon antolakuntzaren eta gaztetxeen aurka biolentziaz eta inpunitate osoz jarduten du. Momentu hau probestu nahi dugu gure elkartasun osoa adierazteko poliziaren errepresioa pairatu duten gazte guztiei, eta gaztetxeen defentsan kaleak hartzen jarratzeko deia luzatu nahi dugu.
Etxarri IIko desalojoaz gain, Kiñu eta Matrailu gaztetxea ere desalojo arriskuan daude, Durangon okupatu zen gaztetxearen ondorioz 4 kide epaituak izan dira, Txirbilenea desalojatu dute, Moskuko Gaztetxearen okupazioaren ondorioz multaz josi dituzte Bidasoko Gazte langileon asanbladako kideak, eta abar.
Era berean, borroka merezi duela erakutsi dugu azken asteotan, eta horren adibide garbiak ditugu Burlatan espazio bat mantendu izan edota Gernikan gaztetxea berreskuratu izana. Hori guztia ez litzateke posible izango egindako lan guztia egingo ez balitz, ez eta herri ezberdinetako ehundaka eta ehundaka gazte langileon babesik gabe.
Era berean, borroka hauek guztiek erakutsi digute badagoela elkartasun erreal bat Gaztetxeen proiektuaren atzean, eta bide horretan harremanak estutzen, saretzen eta indarrak batzen jarraitzeko deia luzatu nahi genuke.
Testuinguru erreakzionarioan Gaztetxeen beharrezkotasuna eta gaurkotasuna
Beste alde batetik, agerraldi hau probestu nahiko genuke gaztetxeen gaurkotasunaz hitz egiteko eta gaztetxeen aldeko deia luzatzeko.
Eonork daki egungo gizarte kapitalistak krisian daudela, bai zentzu ekonomikoan, politikoan edota kulturalean, eta gazte langileok horren guztiaren ondorioak pairatzen ditugu. Adibide batzuk ematearren: gazteon artean kronifikatu diren langabezia eta lan baldintza prekarioak, plataforma digitaletan gazteoi bideratzen dizkiguten mezu arrazista eta matxistak, eta horrekin guztiarekin batera indartzen ari diren joera faxistak. Hori gutxi balitz, europako mandatariaren diru goseak gerrarako arriskua handitzen ari dira, eta horrek etorkizun beltz batera kondenatzen gaitu.
Bada, gazte langileok testuinguru erreakzionario honi aurre egiteko bitartekoak behar ditugu, eta gaztetxeak horretarako espazio aproposak dira. Izan ere, zapalkuntzen aurkako balioetan oinarritzen diren gazte langileon guneak dira gaztetxeak, eta Euskal Herriko gazte langile askorentzako eskola politikoak eta kulturalak dira. Bertan ikasi baitugu eztabaidatzen, erabakiak hartzen, pentsamendu kritikoa garatzen, ekimenak antolatzen, espazioak mantentzen, langile klasearen alde borrokatzen eta abar luze bat.
Gainera, gazte langileok argi daukagu: inposatu nahi diguten ideologia belizistaren eta ideia erreakzionarioen aurka irmo borrokatuko dugu. Erasotzaile matxistak, arrazistak, talde faxistako pertsonak eta antzekoak ez dira ongi etorriak gaztetxean. Gaztetxeko kideok aurre egingo diogu gorakada erreakzionarioari.
Gaztetxeen aldeko aldarriaren zabalpena
Zapaltzaileei ateak ixten dizkiegun bitartean, herri zein auzoetako gazte langileoi irekitzen dizkiegu, bai eta langile-kolektibo ezberdinei ere. Horregatik, gaztetxeek parte hartzen dugu gure herri eta auzoetako langileen borroketan, proiektu kultural zein sozialen arkupea gara, kultur eta aisialdi eredu merkantiletik eta komertzialtetik harago eskaintza zabal eta oparoa garatzen dugu, eta hori guztia modu autogestionatuan.
Baina, aipatu beharra dago esandako guztia ez dutela gustoko instituzioetan gotortutako politikariek. Batzuk zuzenean gaztetxeak indarraren bitartez ezabatzearen alde daude, beste batzuk, aldiz, soilik beraien interes elektoraletako balio dien gazte proiektuak nahi dituzte. Bien bitartean, enpresarien, bankarien nahiz espekulatzaileen interesak babesteak, politikarien eskuetatik etorritako okupazioaren aurkako legeak, zigor kodearen errefomak eta abarrek, gaztetxeak bezalako proiektu autonomoak garatzeko aukerak murriztu dituzte, kriminalizazioaren eta errepresioaren biden sakondu duten bitartean.
Horregatik, agerraldi honen bitartez gaztetxeen aldeko mezua zabaldu nahi dugu, eta dei egiten diegu Euskal Herriko gazte langileei gaztetxeetara hurbiltzera, antolatzera eta horien alde borroka egitera.
Gaztetxeak defendatu! Gaztetxeak aurrera!
